Τετάρτη, 20 Απριλίου 2011

Μουσική πάση θυσία!!

Ένα νέο σύστημα συνδέει τον εγκέφαλο με ένα ηλεκτρονικό υπολογιστή μέσω διεπαφής, το οποίο επιτρέπει σε παράλυτους ασθενείς να παίζουν μουσική με τη χρήση του εγκεφάλου τους.

Η νέα μέθοδος, που παρουσιάστηκε στο περιοδικό “Music and Medicine” (Μουσική και Ιατρική), σύμφωνα με το “Nature”, αναπτύχθηκε από ερευνητές των βρετανικών πανεπιστημίων του Πλίμουθ και του Έσσεξ, με επικεφαλής τον συνθέτη και ειδικό στην μουσική μέσω υπολογιστών Εδουάρδο Μιράντα.

Το σύστημα αυτό επιτρέπει σε σοβαρά παράλυτους, που μπορούν να κινήσουν μόνο τα μάτια τους και ελαφρά το κεφάλι τους, να «δημιουργήσουν» μουσική μόνο με το μυαλό τους. Η συσκευή αναγνωρίζει τους ανεπαίσθητους ηλεκτρικούς παλμούς των νευρώνων και τους μετατρέπει σε μελωδίες σε ένα κομπιούτερ.
Οι μέχρι τώρα μελέτες έχουν δείξει ότι η ενασχόληση με την μουσική μπορεί να ωφελήσει όσους πάσχουν από νευροεκφυλιστικές νόσους όπως η άνοια και το Πάρκινσον, αλλά μέχρι τώρα όσοι δεν μπορούσαν να κινήσουν σχεδόν καθόλου τους μυς τους, δεν ήσαν σε θέση να επωφεληθούν κι αυτοί, καθώς έπρεπε να περιοριστούν μόνο στην παθητική ακρόαση της μουσικής και όχι στην ενεργητική δημιουργία της.

Η ανάπτυξη διεπαφών μεταξύ εγκεφάλου και υπολογιστή, κατά τα τελευταία χρόνια, είναι ένας τομέας όπου σημειώνονται συνεχείς εξελίξεις, με ιδιαίτερη έμφαση στην αξιοποίησή τους στην ιατρική. Οι χρήστες-ασθενείς μαθαίνουν όλο και περισσότερο να εξοικειώνονται με τέτοια συστήματα που επιτρέπουν την εκτέλεση διαφόρων δραστηριοτήτων με μόνη τη σκέψη και με «μεσάζοντα» τον κομπιούτερ.

Ο Μιράντα και οι συνεργάτες του χρησιμοποίησαν τη δοκιμασμένη τεχνική του ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος, εισάγοντας ηλεκτρόδια στον εγκέφαλο για να «πιάσουν» τα αδύναμα ηλεκτρικά σήματα των νευρώνων. Το «κόλπο» είναι να μάθει ο ασθενής να συσχετίζει συγκεκριμένα εγκεφαλικά σήματα που βλέπει στην οθόνη του υπολογιστή, με συγκεκριμένα μουσικά μοτίβα.

Οι χρήστες μαθαίνουν να «πατούν» κουμπιά που αναβοσβήνουν στην οθόνη, απλώς με το να στρέφουν σε αυτά την προσοχή τους. Ένα πλήκτρο μπορεί να αντιστοιχεί σε μια συγκεκριμένη μελωδία και ένα άλλο σε μια διαφορετική. Ο χρήστης επίσης μαθαίνει να αυξομειώνει την (νοητική) ένταση με την οποία «πατά» τα διάφορα πλήκτρα, ώσπου τελικά -με λίγη εξάσκηση- δημιουργεί δικές του μελωδίες, σαν να πατά πλήκτρα σε ένα πιάνο.

Προϋπόθεση για να πετύχει η νέα τεχνική, είναι να μπορούν οι ασθενείς να ελέγχουν την κίνηση των ματιών τους, ώστε να κατευθύνουν την προσοχή τους σε διαφορετικά σημεία της οθόνης. Σύμφωνα με τον Μιράντα, η ματιά μετατρέπεται στο ισοδύναμο του «ποντικιού» του υπολογιστή.

Ορισμένοι μουσικοθεραπευτές πάντως πρότειναν ότι το σύστημα θα πρέπει μελλοντικά να διαμορφωθεί έτσι ώστε να μοιάζει περισσότερο με μουσικό όργανο, π.χ. με πληκτρολόγιο πιάνου. Όμως μέχρι στιγμής υπάρχει δυσκολία να αυξηθεί σε περισσότερα από τέσσερα ο αριθμός των πλήκτρων ή των «κλειδιών», αν και ο Μιράντα εξέφρασε την αισιοδοξία του ότι θα καταστεί τελικά εφικτός ο πολλαπλασιασμός τους.

Παρασκευή, 15 Απριλίου 2011

φιλόμουση γάτα


είναι παλιά ιστορία, απ την εποχή του Methode Rose, γάτες στα πλήκτρα!!

Τετάρτη, 6 Απριλίου 2011

Μοτέτο

Μορφή πολυφωνικής γραφής.
Στην αρχή, 1220, είναι μια φωνή που προστίθεται αντιστικτικά πάνω από ένα δεδομένο Γρηγοριανό μέλος και το σχολιάζει μουσικά και ποιητικά. 
Πολύ σύντομα, η μελωδία του μοτέτου βασίζεται σε κοσμικά και λαϊκά τραγούδια ενώ συχνά προστίθεται και μια τρίτη ή τέταρτη φωνή πάνω σε τελείως διαφορετικά – ερωτικά, βουκολικά, σατυρικά- ποιητικά κείμενα. 
Φανταστείτε ένα μοτέτο με την ακόλουθη απρόσμενη σχέση ποιητικών κειμένων: στο ισόγειο ο  tenor τραγουδά, στη βαρύτερη φωνή, λατινικά ένα λειτουργικό κείμενο, που το θέμα του το εμπιστεύονται κάποτε σ ένα όργανο. Στο πρώτο πάτωμα, σε γλώσσα γαλλική, εγκωμιάζουν τις αρετές ενός ιππότη, στο δεύτερο πάτωμα αφιερώνουν γαλαντικά στιχάκια στις χάρες κάποιοας αξιέραστης βοσκοπούλας και στο τρίτο εκφράζουν κάποιο στοχασμό ηθικής φύσεως ή σατυρικό. 
Ο Αδάμ ντε λα Άλλ (Adam de la Halle), ο δεξιοτέχνης των μοτέτων, περικλέιει σ ένα απ αυτά το τρυφερό τραγούδι της Μάριόν του -Robin m aime, Robin m a, Robin m a demande si il m aura ( Ο Ρομπέν μ αγαπά, ο Ρομπέν μ έχει δική του, ο Ρομπέν με ρωτά αν θα μ αποκτήσει ) σαν σάντουιτς ανάμεσα στις μελαγχολικές εκμυστηρεύσεις μιας ραγισμένης καρδιάς  - Qu il me fait cruel de quitter ma mie ( Πόσο είναι σκληρό ν' αφήσω την καλή μου ) και το βερσέτο Dulce Lignum ( Ξύλον ηδύ) από την ακολουθία της Ύψωσης του Τιμίου Σταυρού.  

Ιστορία της μουσικής Εμίλ Βιλερμόζ.
Mετάφραση, Γιώργος Λεωτσάκος.


video